HÀNH TRÌNH TỪ LÝ LUẬN ĐẾN THỰC TIỄN: SINH VIÊN LUẬT TRƯỞNG THÀNH QUA CÁC PHIÊN TÒA GIẢ ĐỊNH

Thứ năm - 04/06/2026 09:11

Trong lộ trình đào tạo cử nhân Luật của Trường Đại học Bình Dương, nếu các giờ học lý thuyết trên giảng đường là nền móng vững chắc, thì các mô hình thực hành chính là "bệ phóng" đưa sinh viên đến gần hơn với thực tế nghề nghiệp. Trong số đó, Phiên tòa giả định được tổ chức lưu động tại các trường học, địa phương – với sự chứng kiến và tham gia của đông đảo học sinh và người dân – chính là một trong những trải nghiệm thực tiễn đắt giá nhất.
Không chỉ dừng lại ở một bài tập tình huống, đây là môi trường khắc nghiệt nhưng đầy vinh quang để sinh viên "thử lửa" và hoàn thiện các kỹ năng nghề nghiệp cốt lõi.

Từ "Giảng đường" đến "Vành móng ngựa": Khi áp lực tạo nên kim cương
Khác với không gian đóng của các phòng thực hành luật tại trường, một phiên tòa giả định được tổ chức tại trường học, trung tâm cộng đồng hoặc quảng trường địa phương mang một không khí hoàn toàn khác. Dưới sự quan sát chăm chú của học sinh, người dân, sinh viên Luật không còn diễn vai để lấy điểm số; các bạn đang thực hiện sứ mệnh phổ biến, giáo dục pháp luật và bảo vệ công lý.
Sự hiện diện của công chúng tạo ra một áp lực tâm lý rất lớn nhưng cũng vô cùng thực tế. Sinh viên Luật phải học cách kiểm soát cảm xúc, giữ vững phong thái đĩnh đạc và sự tôn nghiêm của những người thực thi pháp luật.

Những kỹ năng cốt lõi sinh viên gặt hái được qua trải nghiệm thực tế
1. Kỹ năng phân tích hồ sơ và định hướng tư duy pháp lý
Trước khi phiên tòa được bấm nút bắt đầu, sinh viên Luật BDU đã phải trải qua giai đoạn "bơi" trong hồ sơ vụ án. Việc nghiên cứu các tình huống (được mô phỏng từ các vụ án có thật) đòi hỏi sinh viên Luật BDU phải:

Phân tích, bóc tách các chứng cứ nguồn, chứng cứ gián tiếp và trực tiếp.
Tra cứu, đối chiếu và áp dụng chính xác các quy phạm pháp luật thực tế đang có hiệu lực.
Xây dựng hệ thống luận cứ, luận điểm sắc bén để bảo vệ cho bị cáo, bị hại, nguyên đơn dân sự, bị đơn dân sự
Xây dựng bản cáo trạng căn cứ vững chắc (nếu trong vai trò Kiểm sát viên).

2. Kỹ năng lập luận và tư duy phản biện sắc bén
Từ thực tế tại các phiên tòa mà Khoa Luật đã tổ chức cho các sinh viên tham gia, những trải nghiệm của các bạn là “Bất ngờ”, vì mọi kịch bản định sẵn đã bị phá vỡ bởi những tình huống phát sinh tại phiên tòa. Qua những trải nghiệm này, sinh viên Luật đã học được:

Lắng nghe chủ động để phát hiện các lỗ hổng trong lập luận của phía đối lập.
Phản biện tức thời bằng các căn cứ pháp lý vững chắc thay vì cảm xúc cá nhân.
Sử dụng cấu trúc lập luận logic, đi từ quy định pháp luật đến hành vi thực tế và đưa ra kết luận.

3. Kỹ năng mền:
Qua các buổi họp nhóm cùng thảo luận, những phiên tòa giả định tại trường học, địa phương, các bạn sinh viên Luật BDU đã rèn luyện được các kỹ năng giá trị:

Kỹ năng nói trước công chúng: luyện tập được tiếng nói, phát âm rõ ràng, khống chế được âm lượng, học được cách sử dụng ngôn ngữ cơ thể, thành thao sử dụng thuật ngữ chuyên ngành.
Kỹ năng phối hợp, làm việc nhóm: Một phiên tòa thành công là kết quả của sự vận hành nhịp nhàng từ cả một ê-kíp. Sinh viên trong vai trò Hội đồng xét xử (Chủ tọa, Hội thẩm nhân dân), Thư ký tòa án, Kiểm sát viên, Luật sư, Bị cáo và Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan phải phối hợp chặt chẽ về mặt thời gian, quy trình tố tụng để đảm bảo phiên tòa diễn ra đúng quy định.

Trên hết tất cả những điều trên, các bạn Sinh viên Luật BDU còn học được Giá trị nhân văn và trách nhiệm xã hội.
Trải nghiệm lớn nhất của sinh viên luật khi mang phiên tòa giả định về địa phương không chỉ nằm ở điểm số hay kỹ năng, mà là giá trị kết nối cộng đồng.
Khi chứng kiến ánh mắt chăm chú của người dân, những cái gật gù đồng tình trước một lập luận thấu tình đạt lý, sinh viên ý thức được sâu sắc hơn về trách nhiệm xã hội của nghề Luật. Phiên tòa lúc này không chỉ là một vở diễn pháp lý, mà đã trở thành một "lớp học trực quan" sinh động, giúp người dân hiểu rõ hơn về quyền, nghĩa vụ của mình và các chế tài của pháp luật đối với các hành vi vi phạm.

Lời kết: Bước ra khỏi phiên tòa giả định tại địa phương, những giọt mồ hôi, những đêm thức trắng nghiên cứu hồ sơ của sinh viên Luật đều được đền đáp xứng đáng. Đó chính là những viên gạch đầu tiên, vững chắc nhất, định hình nên những Thẩm phán, Kiểm sát viên, Luật sư bản lĩnh, tinh thông pháp luật và giàu lòng trắc ẩn trong tương lai.

Khoa Luật vẫn đều đặn tổ chức các phiên tòa giả định tại trường học, địa phương, và đang chờ bạn cùng tham gia.

Tác giả: admin_law